Mısır Kedisi (Mısır Mausu)

Yüzyıllardır en yakın dostumuz olarak kalan Mısır Kedisi hakkında kapsamlı bir araştırmayı siz değerli okuyucularımızı takdirine sunuyoruz. İyi okumalar 🙂

Mısır Kedisi
Cins Özellikleri
Adapte Olabilirlik70
Oyunculuk80
Bakım İhtiyacı40
Sıcakkanlılık85
İlgi İhtiyacı70
Konuşkanlık40
Taranma İhtiyacı30
Haraketlilik85
Kıl Dökülmesi30
Sahibine Şevkat90
Sağlık ve Dayanıklılık60
Özgürlük Düşkünlüğü70
Hayvanlarla Dostluk65
Arsızlık75
Çocuklarla Dostluk65
Zeka Seviyesi75
Yabancılarla Dostluk40
Sosyal ihtiyaçlar70
Bilgiler

Antik Krallıklardan mütevazi evlere, egzotik yaşam alanlarından sade döşeli hanelerimize, avcılıktan ip yuvarlamaya evrilen hayat şartları ve tarzıyla kutsal bir kediyi anlatacağız… Mısır Kedisi. Antik Mısır’da rahiplerin hatta firavunların kendisine tapındığı büyüleyici bir güzellikten bahsediyoruz. Tanrıların ve Tanrıçaların kafa figürlerinde dahi yer almış bu mistik kedinin dünyasında insanın yeri M.Ö. 3000’e kadar uzanıyor. Başlangıçta insanoğlunu kemirgenlerden ve haşeratlardan korusalar da sonradan bu dost hanelere girmeyi başarmış ve en sonunda da tapınaklarda kutsallaşmış. Öyle ki Antik Mısır’da Kedi Kültü çok derinleşmiş ve ölümden sonra da insanlar bu sadık dostlarıyla yaşayabilmek adına onları mumyalayarak mezarlarına koydurmuşlar.

Parıldayan kürkü, büyük üzüm yeşili gözleri ve vahşi bir kediyi andıran duruşuyla büyüleyici bir güzellik. Mısır Kedisi mizacıyla da insanoğlunu büyülemeyi becermiş olacak ki 5000 yıldan beridir hayatımızda kalmayı başarmış. Nil Nehri’nin hemen yanı başında suyla çok oynamış olacak ki bugün de suyu çok seviyor. Hareketli, enerji seviyesi yüksek ancak tanımadığı canlılara karşı temkinli. Akıllı ve gözlemci. Hızlı öğreniyor. Tanrıça zerafeti, firavunun gösterişli görünüşü, leoparın asilliği ve rahiplerin kutsallığını üstüne alarak kendine has bir mistisizm oluşturmuş.

Mısır Mausu insan dostunu seviyor. Seçtiği sahibine ise şiddetle bağlanıyor. Neredeyse bir çitanın süratine ulaşacak kadar da hızlı. Aerodinamik yapısı ona çeviklik ve keskinlik sağlıyor. İnsan elinin genlerine dokunmadığı ender cinslerden bir tanesi. Doğal hayat ona tüm zorluklarla nasıl mücadele edeceğini öğretmiş. Vahşi hayvanlarda görmeye alışkın olduğumuz özgür ruh her an harekete geçmeye hazır.

Mısır Kedisi’nin Kişiliği

Bazı kedi cinsleri tıpkı ender görülen diğer bazı canlı türleri gibi özeldir. Mısır Kedisi ya da Egyptian Mau da bu özel cinslerden bir tanesidir. Onu özel kılan en önemli özelliği üreme sürecinde insan parmağı olmayan doğal bir cins oluşudur. Dışarıdan bakıldığında net hatlarla usta bir elden çıkmış heykel gibidir. Çoğu insan bu görünüşe tutulsa da onu tanıyanlar artık mizacını aşık olmaya başlıyorlar. Mısır Kedisi sahibine şiddetle bağlıdır. Sadakatini genellikle tek kişiye yönlendirmeyi tercih eder. Son derece dışa dönük canlılardır ve aile bireylerine karşı da arkadaş canlısı davranırlar. Ancak zamanlarının büyük kısmını geçirecekleri özel bir kişi seçerler ve ilgilerini daha çok seçtikleri özel kişiye gösterirler. Yabancılara karşı da temkinli olmayı tercih ederler. Dolayısıyla tanımadığı canlılara karşı ürkek tavırlar da gösterebilir.

Egyptian Mau Mısır tarihinde önemli bir yer tutar. Firavunların dahi kendisine taptığı bir canlı olarak oldukça eşsiz ve yeteneklidir. Avcı atalarından kalma yetilerini bugün de halen daha sergilemeye devam eder. Atalarının sokakta hayatta kalma hilelerini öğrenmişlerdir. Bu nedenle Mısır Kedisi çok meraklı ve akıllı bir türdür. Zekasını küçümsemek aptallıktan başka bir şey olmayacaktır. Nil Nehri kenarında avcılık yaptığı dönemden hafızasında kalanları bazen ortaya çıkarabilir. Egyptian Mau ağzında bir fareyle yanınıza gelirse şaşırmamalısınız. Aksine onu takdir ederek ödüllendirmek gerekir. Eğer kızarsanız kafası karışır ve bir ergen gibi küsebilir. Mısır Kedisi sevecen, nazik ve kibar bir avcıdır. İnsan ve hayvan dostlarına karşı sevgisinin neredeyse sınırı yoktur.

Büyüleyici kişiliğinin bir diğer tarafı da saygısıdır. Abyssinian Kedisinin nazik karakterli kuzenleri olarak da bilinirler. Mısır Kedisi hem avcı genleri, hem de sokakta geçirdiği dönemler sonucu oldukça hızlı ve çevik bir sporcuya dönüşmüştür. Bu kedinin saatte 45 km/sa gibi ciddi bir hıza ulaştığı söylenmektedir. Atletik vücudu sayesinde iyi bir atlayıcıdır. Gözünü diktiği bir omuz, kucak, dolap bölmesi ya da avize ulaşılması kolay bir hedeftir. Rahatsız etmese de orta derecede sesli kedilerdir. Miyavlamaları şefkatli ve hoş bir tondadır. Elbette herkesin vokalite toleransı farklı olabilir.

Egyptian Mau sahibine karşı güçlü bağı ile bilinse de genlerinde halen daha keşfetme güdüsü gizlidir. Bağımsızlık duygusu hızla harekete geçebilir. Mısır Mausu siz olmadan sıkılabilir. Ancak siz olmadan da yaşayabilir. İnsanlara sunduğu saygının kendisine de gösterilmesini isteyecektir. Çok neşeli, eğlenceli diyerek onu aşağılamak ya da boşlamak akıllı bir hareket olmayacaktır. Mısır Kedisi suyla oynamayı da seviyor. Sulu şakalar onu rahatsız etmeyecektir. Banyo konusunda da sorun yaşatmayacaktır.

Mısır Mausu
Mısır Mausu

Çocuklar ve Evcil Hayvanlarla İletişimi

Böyle bir enerji bombası için elbette çocuklar harika oyun arkadaşı olacaktır. Etkileşimleri güçlü ve sürekli hale gelecektir. Ancak her canlı gibi Mısır Kedisi da belirli bir tolerans seviyesine sahiptir. Çok küçük çocuklarının sürekli ağlamaları, ses çıkarmaları onu rahatsız edebilir. Diğer evcil kediler ve köpeklerle de iyi geçinmenin ona bir zararı olacağını düşünmez. Erken yaşlarda tanıştırılırlarsa ve aralarındaki etkileşim kontrollü şekilde sağlanırsa evcil hayvanlarla da güzel güzel geçinip gidecektir. Yaşlılar onun enerjisine ayak uydurmada güçlük çekecektir. Yaşlı bireylere bu nedenle uygun bir arkadaş olmayacaktır.

Mısır Kedisi’nin Tarihçesi

Mısır ve Kedi Kültürü birbirinden ayrılmaz iki kavramdır. İnsan ve kedi arasındaki bu ilişki günümüzden 5000 yıl öncesine kadar uzanır. Antik Mısır’da kedi kültürü tapınaklara da dahil olmuş ve Antik Mısır’da Rahipler kedilere tapınmıştır. Güçlü kutsallık atfedilen kediler bir tapınak ritüeline de dönüşmüş ve kedilerin mumyalanarak ölümden sonra da yanlarında sadık birer dost olarak kalmaları istenmiştir. Hatta bazı tanrıların başları kedi kafasına benzetilmiştir. Mısır’daki insan ve kedi ilişkisi başlangıçta kemirgenlere karşı kullanılmasıyla başlamış ve bahsettiğimiz duruma kadar zaman içinde evrilmiştir.

Mau Mısır’da kedi anlamına gelmektedir. Evcil kedi türleri içinde doğal şekilde ortaya çıkmış ender türlerdendir. Yani kedinin benekli muhteşem görüşünde herhangi bir insan eseri yoktur. Görkemli tarihi onun hakkında spekülasyonların çoğalmasına da sebep olmakta. Birkaç farklı hikayeyle Mısır Mausu’nun kökenlerine ulaşabiliriz. Kimilerine göre Mısır Kedisi milattan önce 1500’lü yıllarda kendisine tapılan kedinin ta kendisiydi. Efsaneler ve gizemler ne yazık ki bu cinsin kökenlerini tam olarak aydınlatmayı engellemiş görünüyor. Tarih bilimi geliştikçe ve yeni belgelere ulaştıkça kökenler daha da netleşmeye başlıyor. Bahsettiğimiz bu tarihlere uzanan papirüslerde, Güneş Tanrısı’nın kafasında, fresklerde ve tapınak duvarlarındaki işlemelerde Mısır Mau’sunun tasvirini görmekteyiz.

Mısır Kedisi duvar tasvirleri incelendiğinde Vahşi Afrika Kedisi’nin evcilleştirilmiş bir versiyonu olduğu da düşünülmektedir. Efsaneler, mitler, Antik Mısır’ın sırları derken Mısır Mausu 20. yüzyılın ancak son çeyreğinde tanınmaya başlanmıştır. II. Dünya Savaşı’nda birçok kedi cinsi gibi Mısır Kedisi da yok olmakla yüz yüze gelmiş olsa da kurtarma programları ile hayata tutunabilmiştir. Doğal ortamında kendi kendine gelişim göstermesi ve dar bir gen havuzuna sahip olması nedeniyle savaş sonrasında tek tek toplanarak yeniden üretilmiştir.

Mısır Kedisi’nin kurtarılmasında İtalya’da sürgünde olan Rus Prensesi Nathalie Troubetskoy’un büyük fedakarlıkları ve katkıları olmuştur. İtalya’dan ve Mısır’dan topladığı birkaç kediyle birlikte Amerika’ya göç eden Troubetskoy, neslin tükenmesine engel olmak amacıyla Mısır Mausu için bir dernek kurdu ve onu tanıtmaya başladı. Daha sonraları safkan birleşmeler tamamlanarak ve sayıları artırılarak nihayet kurtarılmış oldu. CFF 1968’de, 1977’de CCA ve ardından CFA tarafından tanındı. Günümüzde bütün kedi kuruluş ve federasyonları Egyptian Mau’yu safkan bir cins olarak kabul etmektedir.

Mısır Kedisi Yavruları
Mısır Kedisi Yavruları

Mısır Kedisi’nin Fiziksel Özellikleri

Mısır Kedisi’nin antik zamanların mistik havasını yansıttığını kolayca görebilirsiniz. Büyüleyici gözler, benekli kendine has hoş bir kürk, heykel gibi güçlü ve sağlam vücut neden ilk başta mizacından çok görüntüsüne hayran kalındığını açıklıyor. Her ne kadar cins bugün tam anlamıyla evcilleşmiş olsa da erken dönem atalarının mirasını taşımaya devam etmekte. Bir Çitaya benzeyen yürüyüşü ve çevikliğini sağlayan gövdenin yan bölümünde perdeye benzer kanatçık bunlardan birkaçıdır. Kanatçık sayesinde Mısır Kedisi çok yüksek hızlara ulaşabilmektedir. Hatta bilinen en hızlı evcil kedi cinsidir.

Yüz ve Kafa Yapısı

Dikkatle incelendiğinde antik dönemdeki kedi kültürünün ne denli güçlü olduğu görülecektir. Büyük yeşil gözlerinin etrafındaki makyaj Mısırlıların klasik makyajını andırmakta. Yanaklardan uzanan rimel çizgileri de vahşi kedilerde görmeye alışık olduğumuz türden. Alnındaki M şeklindeki tekir işareti de firavun mitolojisindeki böceklerle özdeşleşmekte. Kama şeklini andıran ama daha ziyade yuvarlak kafa yapısı gövdesiyle uyumlu şekilde dizayn edilmiş. Mısır Mausu büyük ve geniş bir tabana oturan kulaklarıyla da dikkat çekiyor.

Vücut Yapısı

Avcı kimliğine sadık kalarak hızını ve çevikliğini korumasına yardımcı olan güçlü arka ayaklar öndekilerden daha uzundur. Cinsin kendine has fiziksel görünüşüne dair en önemli ibare göbekten arka dize değin uzanan kanat biçimindeki deridir. Kaslı ve uzun gövdesi boyun, ayaklar, kafa ve diğer uzuvlarla dengeli bir şekilde bütünleşiktir. Bu haliyle egzotik, zarif ve güçlü bir görünüm sergiler. Mısır Kedisi halen daha içinde tuttuğu doğal hayattan miras genleri sebebiyle sağı solu işaretleyerek bölge hakimiyeti kurmak isteyebilir. Bu davranış türün kendine has bir özelliğidir. Bu davranışı aslan, çita, leopar gibi vahşi kedilerde görmekteyiz.

Tüy Çeşitleri

Mısır Mausu’nun en belirgin özelliklerden bir tanesi de güzel, benekli kürküdür. Dumanlı hayaletimsi görünümlü bir leopardaki zerafeti andıran eşsiz bir kürkle karşı karşıyayız. İpeksi, orta uzunluktaki, ince tüylü bu kaplama göz alıcı parlaklığa sahiptir. Gümüş, bronz gibi renklerle gelen kürk sık şekilde döşeli ancak esnek yapıdaki tüylerle kaplıdır. Bütün Mısır Kedisi kedileri benekli tekir deseni gösterir. Doğal olarak işaretlenmiş bu kedinin üzerinde belirgin şekilde görülen simgeler yer alır. Bunlar herhangi bir temas olmadan doğrudan görülmesi gereken desenlerdir. Mısır Mausu doğal yollarla ortaya çıkmış bir cins olduğu için renkleri de deseni gibi sınırlıdır. Gümüş, duman, bronz ve siyah gibi temel renklerin yanı sıra mavi gümüş, mavi benekli, mavi duman ve mavi gibi daha seyreltik renkli versiyonları da görülür.

Ağırlığı ve Boyutları

Mısır Kedisi 1 yaşından itibaren gelişimini azaltır. Bazen 2 yaşına kadar yetişkin boyutlarına ulaşması sürebilir. Orta boyutlardaki bu kedinin ağırlığı ise 3,5 civarından başlayarak 6 kg ağırlığın biraz üstüne çıkabilir.

Mısır Kedisi Cinsi
Mısır Kedisi Cinsi

Mısır Kedisi’nin Bakımı

Mısır Kedisi orta uzunlukta ve yoğun tüylere sahip olsa da fazlaca tüy döken bir cins değildir. Ayrıca bakımı da kolaydır. Haftada 1 belki 2 kez fırçalamak ölü derinin atılması, dökülen tüylerin uzaklaştırılması ve yağ dengesinin vücuda orantılı şekilde yayılması için yeterli olacaktır. Mısır Mausu Hiperaktif ve avcı bir cinstir. Yani hareket alanı dar olmamalı ve rahat atlayıp, zıplayabileceği alanlara sahip olmalıdır. Avcı ruh onun kolayca dışarıya yönelmesine sebep olabilir. Kapalı mekanda kaldığından emin olmanızı tavsiye ederiz.

Bakım Maliyeti

Bir Mısır Mausu sahibi olmak istiyorsanız yapacağınız masrafları da göz önüne alarak buna karar vermelisiniz. Yavru dönemindeki aşılar, takviyeler, güçlendiriciler başlangıçta karşılaşabileceğiniz maliyetlere dahildir. Ayrıca dönem dönem tekrar ihtiyaç duyduğu aşılar da olacaktır. Düzenli veteriner kontrolleri ve beklenmeyen sağlık sorunları da ekstra bir yük olabilir. Bunların haricinde kaliteli bir diyete ihtiyacı olduğunu unutmadan ve temizliği için gerekli olan eşyaları da dahil ederek bir maliyet oluşturmalısınız. Olaya başka bir açıdan bakarsak da belki her şeyden değerli olan zamanınızdır. Mısır Kedisi sürekli beraber yaşayacağınız bir cinstir. Eğer zamanınız değerli ve bunun çoğunu sevimli bir canavara harcamak istemiyorsanız bir Mısır Kedisi sahibi olmak doğru bir hareket olmaz. İki taraf içinde bu durum sorunlar oluşturacaktır.

Beslenme

Yoğun enerji ihtiyaçlarını karşılamak ve kilo dengesini koruyarak bir diyet hazırlamak gerekiyor. Mısır Mausu da diğer evcil cinsler gibi çok fazla su içmez. Su eksikliği sıvı takviyeleri ve yaş mama gibi besinlerle tamamlanabilir. Beslenme programı yaşına, cinsiyetine ve boyutlarına göre değişiklik gösterebilir. Veterinerle birlikte doğru bir diyet programı hazırlamanızı öneririz.

Temizlik

Evcil hayvanlarda temizlik hem hayvanınız hem de kendi sağlığınız için büyük önem arz eder. Kediler genel olarak zaten temizlik konusunda ev hanımları kadar aşırı titizlik gösterirler. Mısır Mausu diş temizliği noktasında diğer cinslere nazaran daha fazla özen istiyor. Günlük ya da haftada 2-3 kez dişlerini uygun bir macun ve fırça ile fırçalamak gerekiyor. Ayrıca hem beslenmesine katkı sunması hem de dişlerini temizleyebilmesi için arada bir çiğ tavuk boynu ve biftek verilmeli.

Bundan başka banyo hijyeni ve kumun temizliği de önemli. Zaten suyu seven bir cins olduğu için yıkanmada zorluk çıkarmayacaktır. Ayrıca Mısır Kedisi’nin meraklı ve akıllı bir kedi olduğu unutulmadan çöp kovasını sürekli temiz tutmak doğru bir hareket olacaktır. Son olarak uzayan tırnakları 4-6 haftada bir kesilmeli ve açık organların iltihaplanıp iltihaplanmadığı kontrol edilmelidir.

Mısır Kedisi’nin Sağlık Durumu

Mısır Kedisi yüzyıllardır doğal ortamında yaşamaya devam etti. Belki de halen daha ediyor. Zorlu doğal yaşam şartlarına herhangi genetik bir müdahale olmadan uyum sağladı. Hem güçlü ve sağlam fiziksel yapısı hem de zihinsel gücü onun sağlık durumunun çok iyi olarak kalmasını destekledi. Ancak bu iyi durumuna rağmen iklimsel farklılıklar zaman içinde bu kediyi zorlamış olacak ki mevsimsel döngülerde sıcaklık değişimlerinden kolay etkilenebiliyor. Ayrıca enerji ihtiyaçlarını çabuk tamamlamak için hızlı ve yüksek miktarda besin tüketebilirler ve bu nedenle kilo alma eğilimdedirler.

Sağlık Sorunları

Mısır Kedisi doğal yollarla hayatını idame ettirmiş ve gelişmiştir. Belki de bu yüzden bugüne kadar herhangi bir kalıtsal hastalık kayıt altına alınmamıştır. Yine de Mısır Kedisi ile ilgili birkaç sağlık sorunu raporlanmıştır. Bunlar içinde bilinmesi gereken en mühim problem periodontal hastalıklardır. Cinsin özel olarak diş sorunlarına yatkın olduğu biliniyor.

  • Hipertrofik Kardiyomiyopati olarak bilinen kalp rahatsızlığı Mısır Mausu’nda daha sık görülen bir hastalıktır.
  • Lökodistrofi beyindeki beyaz maddeye kadar ulaşan ve ender görülen bir rahatsızlıktır. Mısır Kedisi cinsinde görülme oranı daha fazladır.

Bunlar haricinde kediniz cilt hastalıkları, Piruvat Kinaz Eksikliği ve Göbek Fıtığı gibi sağlık sorunları ile de karşılaşabilir.

Yaşam Süresi

Mısır Kedisi verdiğimiz bilgilerden de anlayabileceğiniz üzere ne çok uzun ömürlü ne de çok kısa bir yaşam sürer. Ortalama boyutlarda ve sağlıklı bir yetişkin 13 yıldan 16 yıla kadar yaşayabilir. Bazı Mısır Mausu kedilerinin 18 yıla kadar da yaşadığı da görülmüştür.

Sadık, sevgi dolu, nazik, avcı, gözlemci, akıllı, kutsal… Mısır Mausu’nu anlatmak için bu sıfatlar yeterli olmasa da onu anlamamız için kafi gelecektir. İnsan ve hayvan dostluğunun en köklü örneklerinden biri olarak Mısır Kedisi bizi karşılıyor. Yazımızda sizlere onun hakkında yaptığımız derin araştırmayı sunduk. Bir evcil kedi için temel olarak bilinmesi gereken ve önemsediğimiz noktaları başlıklar halinde detaylı olarak izah ettik. Umuyoruz ki yeni bir sevimli dost sahibi daha kazanırız. Sizin de bu mücadelede bizleri yalnız bırakmadan katkı sunmanız elzem. Mısır Kedisi ile ilgili atladığımızı düşündüğünüz ya da henüz bilmediğimiz noktaları bizlere iletmek için yorum yapabilirsiniz.

İlgili & Yardımcı Kaynaklar

Yazan:
Musab Söyler
Birçok uluslararası kuruluşa ait çalışmalar ve kaynaklar üzerinde yaptığım araştırmalar neticesinde kedicinsi.com okurları için kedi cinsleri ile ilgili güncel ve en doğru bilgiyi aktarmaya çalışıyorum. Takipçilerimizin bizlere ulaştırdığı geri dönüşlerle daha kaliteli ve doğru makaleler ortaya koyma gayretindeyim. Siz kıymetli kediseverlerin yapacağı yorumlarla daha kapsamlı ve kaliteli çalışmalara imza atabileceğimi düşünüyorum. Bu yüzden yorumlarınızı ve tavsiyelerinizi bekliyorum.

Bir yorum yazmaya ne dersin?